Yoga bao gồm một hệ thống triết lý, cũng như những phương thức nhằm dẫn dắt con người đi đến sự hoà hợp. Hoà hợp giữa thể xác, tình cảm, trí tuệ và tinh thần; giữa bản thân và môi trường; giữa “cái tôi” và vũ trụ. Như vậy, Yoga hướng đến những vấn đề đạo đức lẫn tâm linh.

Ngày nay, khi con người phải đối mặt với nhiều áp lực, lo toan do cuộc sống công nghiệp mang lại thì Yoga được nhiều người biết đến như một phương pháp thể dục hoàn hảo giúp người tập vô hiệu hoá stress.

Mặt khác, nếu quan niệm “tuổi già là một quá trình xơ cứng” thì những động tác Yoga có giá trị làm mềm dẽo cơ thể, duy trì sự trẻ trung thon thả và linh hoạt.

ĐẶC ĐIỂM CỦA CÁC ĐỘNG TÁC THỂ DỤC YOGA

Các tư thế Yoga thường được gọi là ASANA bao gồm nhiều bài tập khác nhau do những vị đạo sư Yoga đã dần dà xây dựng và phát triển nên từ hàng ngàn năm trước. Những tư thế này nhằm giúp cho người tập đạt được sức khỏe thực sự về cả tinh thần lẫn thể xác. Từ ASANA hàm nghĩa là những tư thế thoải mái (easy postures). Sự thoải mái không phải đợi đến một thời gian sau khi tập mà có thể cảm nhận được ngay sau khi thực hành mỗi động tác. Đây là điều khác biệt cơ bản giữa các bài tập Yoga và một số phương pháp thể dục thể thao khác.

Nếu các môn thể dục thông thường chú tâm phát triễn cơ bắp và sức mạnh bằng những động tác nhanh, mạnh và liên tục thì ngược lại các hoạt động Yoga được thực hành chậm rãi, mềm dẽo phối hợp với nhịp thở sâu và thời gian nghỉ ngơi giữa mỗi tư thế. Cách tập này không những không tạo áp lực cho tim mà còn có thể cung cấp thêm nhiều dưỡng khí cho máu và sinh lực cho các cơ quan, giúp năng lực được tích luỹ nhiều hơn là tiêu tán.

“Thực hành một Asana sẽ phát sinh năng lượng, giữ nguyên trong tư thế là tập hợp và phân phối năng lượng trong khi việc thoát ra khỏi tư thế là bảo vệ năng lượng” – B.K.S. Iyengar – một bậc thầy Yoga nói.

ÍCH LỢI CỦA CÁC TƯ THẾ YOGA

Dễ nhận thấy ở các động tác Yoga là những tư thế vặn người, cúi gập hoặc kéo giãn cơ thể. Những động tác này nhằm gây sức căng thích hợp trong một thời gian nhất định trên một nhóm cơ, khớp hoặc dây chằng, đặc biệt là đối với những vùng “ngoan cố”, những nơi mà sinh hoạt thường ngày không đủ tác động tới như vùng cổ, vùng vai, vùng bụng. Sự căng giãn này làm gia tăng lưu lượng máu được chuyển tải đến từng tế bào, từng cơ quan kể cả các mạch máu ngoại biên khiến ta có cảm giác ấm người, cảm giác năng lượng lan toả dễ đưa cơ thể vào tình trạng thư giãn sâu sau đó. Đây cũng là lý do các đạo sư Yoga khuyên người tập nên giữ cơ thể ở tư thế xác chết (Savasana) sau mỗi Asana để có thể cảm nhận và gặt hái trọn vẹn lợi ích thư giãn sâu sắc của mỗi tư thế.

Những tư thế Yoga cũng được nghiên cứu để gây ra sức ép cần thiết trên những nội tạng và các tuyến nội tiết có tác dụng xoa bóp nội tạng và điều hoà việc xuất tiết các kích thích tố qua đó có thể tăng cường chuyển hoá, kiểm soát những cảm xúc và làm cân bằng tâm lý. Khi được thực hành nhuần nhuyển, các Asana sẽ làm mạnh cơ bắp, làm giảm các dây chằng bị căng cứng, kích thích tuần hoàn huyết, hoạt hoá các khớp và nhứt là làm cho cột sống được dẽo dai, điều kiện cần thiết để cơ thể giữ được sự trẻ trung linh hoạt.

Có tài liệu nói đến 50 ngàn tư thế. Tuy nhiên không cần thiết phải tập tất cả các tư thế. Tùy theo nhu cầu và điều kiện cơ thể riêng, mỗi người chỉ cần tập một số động tác nhất định. Một số Asana không những có tác dụng lên hệ thần kinh, tuyến nội tiết mà còn tác động đến những vị trí dọc theo cột sống được gọi là những Luân Xa (Cakras). Việc hoạt hoá và khai mở những Luân Xa này có liên quan đến hoạt động của những dòng năng lượng trong cơ thể và cả việc thu nhận Sinh khí (Prana) để bổ sung cho những dòng năng lượng này. Việc kích hoạt mà không biết cách kiểm soát những dòng năng lượng này có thể có ảnh hưởng không tốt cho người tập. Do đó một số Asana, kể cả một số phép thở trong những bài tập Pranayama cần được sự hướng dẫn của một người thầy có kinh nghiệm.

Tuy nhiên vẫn có một số tư thế phổ thông hữu ích cho sức khoẻ có thể mang lại sự hài hoà giữa thân và tâm mà mọi người đều có thể tập luyện được.

MỘT VÀI TƯ THẾ YOGA TRUYỀN THỐNG

1 – THẾ TRÁI NÚI VỚI CÁC NGÓN TAY ĐAN NHAU (TADASANA URDHVA BADDHA HASTASANA)

Chuẩn Bị

Đứng thẳng trên sàn nhà hoặc ván bằng phẳng, hai bàn chân sát nhau, hai bàn tay buông dọc hai bên thân.

Động Tác 

Bám chặt hai bàn chân trên sàn, thót bụng vào, kéo giãn hai chân và thân người về phía trên. Nâng xương ức và mở rộng lồng ngực. Đưa hai cánh tay thẳng ra phía trước các ngón tay đan nhau.

Thở ra trong khi xoay hai bàn tay đan nhau từ trong ra ngoài và duỗi thẳng hai cánh tay về phía trước mặt. Từ từ hít vào trong khi nâng dần hai cánh tay lên phía trên, lên khỏi đầu cho đến khi hai cánh tay thẳng và sóng dọc theo thân mình tức vuông góc với mặt sàn.

Duỗi thẳng hai cánh tay, hai khuỷu tay thẳng. Giữ nguyên vị thế này khoảng 20 giây. Từ từ thở ra trong khi buông lõng toàn thân và đưa hai cánh tay trở về vị trí ban đầu.

Tác Dụng 

Tư thế này kéo giãn cột sống, chống lại các hiện tượng vẹo cột sống, thoái hoá cột sống và các chứng tê mõi ở vùng vai, cánh tay, cổ tay, khớp gối. Ngoài ra thực hành tư thế này ở đầu mỗi buổi tập có thể xem như một tư thế chuẩn bị để làm nóng người và kéo giãn các khớp chuẩn bị cho các tư thế theo sau.

2 – THẾ RẮN HỔ MANG (BHUJANGASANA)

Chuẩn Bị 

Nằm sấp trên sàn, hai bàn tay úp xuống ở khoảng hai vai, các ngón tay hướng lên phía trên.

Động tác 

Hít vào, sức nặng tựa trên hai bàn tay, từ từ nâng đầu và ngực lên, đầu ngửa lên trần nhà, cằm nhô ra phía trước. Trong tư thế này phần cơ thể từ rốn tới chân luôn luôn chạm mặt sàn. Khi đã hít vào tối đa cũng là lúc hai khuỷu tay thẳng lên.

Giữ nguyên vị thế này từ 10 đến 20 giây, thở ra trong khi từ từ buông lõng hai cánh tay, thân mình trở lại vị trí ban đầu.

Tác Dụng

Tư thế này giúp cho xương sống dẽo dai, làm săn chắc cơ bụng, kích thích tiêu hoá, tăng cường sự lưu thông khí huyết ở vùng lưng vùng hông, vùng cổ và những vị trí hiểm hóc mà sinh hoạt hàng ngày khó ảnh hưởng đến ở ruột, gan, lách, phổi.

3 – THẾ BÁNH XE (URDHVA DHANURASANA)

Chuẩn Bị 

Nằm ngữa trên sàn nhà. Co cả hai đầu gối và kéo hai bàn chân lại sát mông. Gấp khuỷu tay lại, đặt hai bàn tay ở hai bên đầu, lòng bàn tay úp xuống, ngón tay hướng xuống phía dưới dọc theo thân mình.

Động Tác 

Hít vào thật sâu trong khi từ từ nâng thân mình lên, sức nặng tựa trên hai bàn tay và hai bàn chân, giãn thẳng cánh tay và khuỷu tay, ngửa đầu ra phía sau, ưỡn ngực và đẩy cột sống lên cao.

Giữ nguyên tư thế này vài giây trước khi từ từ thở ra, buông lõng thân người và thở về tư thế ban đầu.

Tác dụng 

Giúp căng giãn và làm mềm dẽo cột sống. Kích thích các tuyến yên, tuyến tùng và tuyến giáp. Tăng cường sức mạnh các cơ quan vùng xương chậu, vùng bụng và vùng ngực. Gia tăng chức năng hấp thu và tiêu hoá. Tư thế này cũng thúc đẩy sự lưu thông khí huyết đến các cơ quan và ngăn ngừa xơ vữa động mạch.

Tuy nhiên, ở động tác này vị trí đầu thấp hơn tim nên những người có huyết áp cao hoặc đang bị các chứng nhức đầu không nên tập.

4 – THẾ CĂNG GIÃN LƯNG (PASCHIMOTTANASANA)

Chuẩn Bị 

Ngồi thẳng lưng, hai chân duỗi thẳng. Hai bàn chân đặt sát cạnh nhau.

Động Tác 

Thở ra trong khi từ từ khom người cuối xuống cho tới khi đầu chạm gối, hai đầu gối vẫn thẳng, hai đùi vẫn ép sát xuống sàn, hai cánh tay đưa thẳng ra tối đa và cố chạm vào bàn chân. Có thể dùng hai bàn tay nắm lấy hai cổ chân hoặc đan chéo hai bàn tay ôm lấy hai bàn chân để dễ gập người lại.

Giữ yên tư thế này từ 10 đến 20 giây. Hít vào, nhấc đầu và thân mình lên, từ từ buông lõng hai bàn tay, buông lõng toàn thân, trở về tư thế ban đầu.

Tác Dụng

Tư thế này kéo giãn cột sống và các cơ vùng lưng, vùng vai và cho phép sinh lực tuôn tràn đến từng bộ phận của cơ thể, giải toả những áp lực lên hệ thống thần kinh dọc theo hai bên tuỷ sống. Tư thế cũng có tác dụng xoa dịu tuyến thượng thận, tăng cường hoạt động của bộ máy sinh dục và bài tiết, thúc đẩy chức năng của gan và cải thiện tiêu hoá.

Đặc biệt, động tác gập mình về phía trước có công năng giải toả những ứ trệ ở các đốt sống thắt lưng và hoạt hoá Luân xa 3. Các đốt sống thắt lưng là nơi dễ bị vôi hoá nhất. Dưới đốt sống thắt lưng thứ hai là Luân xa 3. Luân xa 3 còn được gọi là Luân xa sức khoẻ vì nó kiểm soát toàn bộ hoạt động của dạ dày, gan, túi mật, tuỵ tạng và cả hệ thần kinh. Do đó thực hành tốt tư thế này có ý nghĩa rất quan trọng cho việc phòng bệnh và chữa bệnh.

5 – THẾ VẶN CỘT SỐNG (ARDHA – MATSYENDRASANA)

Chuẩn Bị

 Ngồi trên sàn hai chân thẳng ra.

Động Tác

Gấp chân trái lại, đặt gót chân áp sát vào mông phải. Gấp chân phải lại, đặt bàn chân phải phía ngoài đầu gối trái. Đầu gối phải sát dưới nách trái.

Hít vào trong khi duỗi tay trái ra để nắm được cổ chân phải hoặc các ngón chân phải. Từ từ quay mạnh tay phải về phía sau lưng đồng thời thân mình quay ¼ vòng về bên phải, bàn tay phải tựa xuống sàn.

Giữ nguyên vị thế này khoảng 10 giây trước khi thở ra và từ từ buông lõng toàn thân để trở về vị thế ban đầu. Tập lại tư thế này lần nữa với tay chân và chiều vặn ngược lại.

Tác Dụng 

Tư thế này giúp làm mềm dẽo cột sống, tác dụng tốt đến những dây thần kinh dọc 2 bên cột sống và những bắp thịt ở vùng bụng và vùng thắt lưng.

6 – THẾ XÁC CHẾT (SAVASANA)

Chuẩn Bị

Nằm xuống thoải mái trên sàn nhà hoặc trên ván qua một lớp chăn mỏng. Quần áo nới lõng. Hai tay để tự nhiên dọc bên thân hoặc hai bàn tay chồng lên nhau và úp trên bụng. Có thể đắp thêm một lớp chăn mõng trên người nếu cảm thấy lạnh.

Động Tác

Mục đích của tư thế  này là thư giãn toàn diện. Do thở sâu sẽ cần đến sự cố gắng về mặt ý thức và sự căng cơ thực tế ở vùng bụng nên không có lợi cho yêu cầu thư giãn. Chỉ cần thở bình thường, nhưng lưu ý thở chậm nhẹ và đều ở thì thở ra là đủ. Thì thở ra là thì ức chế thần kinh. Sự kéo dài thì thở ra chậm và đều sẽ gây ra hiệu ứng tốt cho mục đích thư giãn.

Về thực hành thư giãn cơ bắp, sẽ dễ dàng cho người mới tập nếu chỉ ám thị chung thư giãn toàn thân và chỉ cần quan tâm giãn mềm cơ mặt hoặc cơ bàn tay, cơ bàn chân là đủ. Mặt, bàn tay hoặc bàn chân là những vùng phản xạ có đủ những điểm phản chiếu ứng với toàn bộ cơ thể nên thư giãn được một vùng thì toàn thân sẽ thư giãn. Do theo học thuyết Paplov, khi tập trung gây ức chế thần kinh ở một vùng của vỏ não thì sự ức chế sẽ lan toả gây ức chế toàn bộ vỏ não.

Tóm lại, công thức để thực hành tư thế xác chết sẽ là nằm thoải mái, hít thở điều hoà, thì thở ra chậm và dài. Trong thì thở ra nhẩm ý nghỉ buông lõng toàn thân, đặc biệt quan tâm buông lõng hai bàn tay và hai bàn chân.

Tác Dụng

Tư thế xác chết giúp cơ thể giãn mềm cơ bắp và buông bỏ mọi tạp niệm, mọi cảm xúc. Trong điều kiện này, nhịp thở sẽ chậm lại, nhịp tim sẽ giảm xuống, thần kinh giao cảm sẽ tự điều hoà và cơ thể sẽ được tiếp thêm Prana để tăng cường sinh lực. Do đó tư thế này rất hữu ích cho những người bị rối loạn thần kinh giao cảm, dễ bị căng thẳng cáu gắt, mất ngủ, cao huyết áp…

Trên thực tế đối với người tập Yoga sau khi thực hành những tư thế căng giãn tối đa lúc nằm xuống việc thư giãn sẽ tự đến rất dễ dàng. Thử nghe cô HT (40 tuổi) là một nhân viên cấp cao trong một công ty đa quốc gia nói về cách thư giãn bằng Yoga của mình như sau:

“Do tính chất của công việc, tôi không có điều kiện tập thể dục và sinh hoạt ngoài trời đều đặn.

Khi quá căng thẳng và mệt mõi tôi thường thực hành một số tư thế căng giãn tối đa của Yoga như thế căng giãn lưng, thế bánh xe…

Sau đó lúc nằm xuống toàn thân ấm lên, năng lượng như đang lan toả khắp người, tôi cảm thấy hoàn toàn thoải mái và lịm dần vào giấc ngủ”.

7 – THẾ NGỒI HOA SEN (PADMASANA)

Chuẩn bị

 Quần áo nới lỏng. Ngồi xếp bằng tự nhiên.

Động tác 

Dùng hai bàn tay nắm lấy bàn chân trái đặt lên đùi phải, gót chân áp sát bụng. Kế tiếp dùng hai bàn tay nắm lấy cổ chân phải và đặt chân phải lên đùi trái, kéo nhẹ gót chân áp sát bụng. Lưng thẳng, buông lỏng phần vai, hai mắt khép hờ, đầu lưỡi chạm nhẹ nướu răng trên.

Hai bàn tay đặt trên hai đầu gối, hai lòng bàn tay ngữa lên trời, đầu ngón tay cái chạm đầu ngón tay trỏ. Hai bàn tay cũng có thể đan xen vào nhau đặt trước bụng dưới, hai đầu ngón tay cái chạm nhau.

Giữ yên tư thế. Rút khỏi các giác quan. Yên lặng và bất động.

Tập trung tư tưởng vào bên trong, quan sát hơi thở vào và ra hoặc quan sát sự di chuyển của những dòng năng lượng trong cơ thể hoặc sự đến và đi của những cảm xúc, những tư tưởng đang diễn ra…Thời gian không giới hạn. Nếu chỉ nhằm mục đích thể dục thông thường hoặc để giải tỏa stress chỉ cần thực hành khoảng 10 phút mỗi lần.

Tác dụng 

Tư thế này có thể cải thiện tuần hoàn huyết ở vùng xương chậu, khớp háng, khớp gối và hai chân. Đặc biệt, thế hoa sen có tác dụng điều hòa cảm xúc, làm êm dịu thần kinh và giúp dễ tập trung tư tưởng. Do đó, đây là thế ngồi thuận tiện nhất cho việc thiền định.

“Thiên nhân hợp nhất” hay sự hòa hợp giữa “cái tôi” và cái vô cùng của vũ trụ được đề cập trong triết học phương Đông cũng như trong một số tôn giáo cũng là tình trạng cao nhất của Yoga thường được mô tả khi hành giả đang nhập định ở tư thế hoa sen.

LƯU Ý

• Không tập trên nệm dày để cột sống dễ thẳng. Không tập trực tiếp trên nền đất để cơ thể khỏi nhiểm hơi ẩm từ đất. Nên tập trên sàn ván có lót qua một lớp chăn, chiếu hoặc nệm mõng.
• Không tập Yoga trong vòng 2 giờ sau khi ăn để khỏi ảnh hưởng tới sự tiêu hoá. Hơn nữa khi bụng trống cơ thể sẽ dễ thực hành các tư thế hơn. Không tập Yoga trong vòng ½ giờ trước khi ăn để giúp nội tạng và các tuyến nội tiết có thể hấp thu tối đa sinh lực do các bài tập mang lại.
• Mỗi tư thế chỉ cần tập một vài lần. Giữa mỗi tư thế nên hít thở sâu và nghỉ ngơi thư giãn để bảo đảm cho cơ thể được thoải mái và năng lực được tích luỹ.
• Một tư thế có thể dễ với người này nhưng khó đối với người khác. Đối với người lớn tuổi lại càng khó. Tư thế càng khó đối với một người thì khi thực hành được, hiệu quả cải thiện sức khoẻ đối với người đó càng cao. Các động tác cần làm chậm để tránh trẹo gân, sai khớp hoặc những tổn thương khác. Việc tập luyện cần đều đặn, mỗi ngày một hoặc 2 lần. Qua thời gian, cơ, khớp sẽ linh hoạt dần và tư thế sẽ hoàn chỉnh.
• Hầu hết các tư thế căng giãn đều ảnh hưởng tới tử cung nên những phụ nữ trong thời kỳ có kinh hoặc trong vòng 6 tháng trước và sau khi sanh không nên tập ngoại trừ tư thế xác chết (Savasana).
• Ngưng thở và giữ nguyên tư thế một thời gian là một đặc điểm của các Asana. Yêu cầu này nhằm gia tăng sự trao đổi chất và phát huy hiệu lực căng giãn để hoá giải xơ cứng. Thời gian này dài ngắn phải tuỳ thuộc vào khả năng mỗi cá nhân. Ngưng thở phải không dẫn đến nhức đầu, chóng mặt hoặc tim đập nhanh.
• Sau mỗi tư thế phải dẫn đến sự thoải mái chớ không phải đau nhức khó chịu. Kinh nghiệm cho thấy trong khi hít vào sâu và dài, đến gần cuối của thì hít vào chỉ cần cố kéo dài thêm một chút. Kéo dài bằng cách dùng ý hơn là cố hít thêm vào. Điều này có mục đích kéo dài được hơi thở, vẫn giữ được thanh quản mở, đáp ứng được yêu cầu dài hơi, giữ yên tư thế một thời gian mà không làm đỏ mặt, không gây khó chịu cho tim do thanh quản đóng vì nín thở.
• Tập Yoga là thực hành sự hoà hợp. Trước nhất là sự hoà hợp giữa tinh thần và thể xác. Do đó, cần tập trung sức chú ý vào từng động tác trong suốt quá trình luyện tập. Được như vậy, tự thân việc thực hành các tư thế cũng chính là hành Thiền. NTND

(Lương y VÕ HÀ – Ykhoa.net)

Steve Jobs – ghi bởi Walter Isaacson

Hãy thử nhìn xuống một mặt hồ trong xanh yên tĩnh! Ta dễ dàng nhìn rõ được mọi vật dưới đáy. Trái lại, khi làn nước gợn sóng, hình ảnh sẽ bị phản chiếu lệch lạc. Bộ não con người cũng giống như vậy. Khi tinh thần yên tĩnh, tập trung, tâm trí sẽ sáng suốt. Ngược lại, khi có tạp niệm xen vào hoặc lúc lo âu căng thẳng, sự phán đoán sẽ kém chính xác. Sự căng thẳng sẽ làm mệt bộ não, cơ thể tiêu phí nhiều năng lượng mà việc giải quyết công việc lại kém hiệu quả. Một sinh viên thiếu tập trung sẽ khó tiếp thu bài giảng. Một công nhân đứng máy lơ đểnh sẽ dễ mắc tai nạn lao động. Một nhà nghiên cứu mà tinh thần không ổn định sẽ khó có thể hoàn thành công trình của mình. Ngoài ra, trong điều kiện phát triển của nền văn minh công nghiệp, con người luôn phải gánh chịu stress làm giảm sức đề kháng và dễ dẫn đến nhiều bệnh tật. Từ những thực tế nầy nhiều người đã tìm đến với thiền.

THIỀN LÀ GÌ?

Một cách đơn giản, thiền là những phương pháp giúp hình thành thói quen tập trung tư tưởng để làm đúng công việc mà chúng ta muốn làm và đang làm. Đặc biệt thiền giúp điều chỉnh lại tình trạng mất cân bằng giữa hưng phấn và ức chế của hệ thần kinh do quá trình sinh hoạt và làm việc căng thẳng gây ra.

Có nhiều phương pháp thiền khác nhau, nhưng tựu trung vẫn là giúp người luyện tập có thể tập trung chú ý vào một điểm ở trong hoặc ngoài cơ thể, vào một đề tài, một hình ảnh hoặc một câu “chú” nhất định nhằm đưa cơ thể tiến dần vào tình trạng nhập tĩnh khi tâm không còn bất cứ ý niệm nào.

CÁC BƯỚC THÔNG THƯỜNG CỦA MỘT LẦN NGỒI THIỀN

1. Chuẩn bị

Trước khi ngồi thiền, cần hoàn tất các công việc thường nhật trong ngày để tư tưởng khỏi vướng bận; Tắm rửa sạch sẽ, nới lỏng quần áo; Chọn một nơi yên tĩnh, thoáng mát, không có ruồi muỗi.

2. Tư thế

Có thể chọn một trong ba tư thế: ngồi xếp bằng thông thường, ngồi bán già hoặc ngồi kiết già.

Lưng thẳng, cằm hơi đưa vào để cột sống được thẳng. Đầu lưỡi chạm nhẹ nướu răng trên. Hai bàn tay buông lỏng đặt trên hai đùi hoặc đan chéo nhau để trước bụng, miễn sao hai tay cảm thấy thoải mái, dễ giãn mềm cơ bắp là được.

Tư thế kiết già (thế hoa sen), đặc biệt thích hợp cho việc ngồi thiền: Ngồi xếp bằng tự nhiên, dùng hai bàn tay nắm bàn chân phải từ từ gấp chân lại và đặt bàn chân lên đùi trái, gót chân ép sát bụng, lòng bàn chân ngửa lên trời. Kế tiếp, dùng hai bàn tay nắm bàn chân trái gấp lại, đặt bàn chân trái lên đùi phải, kéo nhẹ gót chân vào sát bụng, lòng bàn chân ngửa.

Các bậc thầy Yoga cho rằng việc hai chân khóa nhau trong thế kiết già sẽ tạo sức ép lên hai luân xa ở dưới cùng của cơ thể, khiến dòng năng lượng có khuynh hướng đi lên để nuôi dưỡng các trung tâm lực dọc theo cột sống và kiểm soát toàn bộ hệ thần kinh. Những thí nghiệm khoa học về Yoga cho thấy chỉ cần ngồi tư thế hoa sen, dù ta không cố gắng tập trung tư tưởng, vẫn có một sự thay đổi ở sóng não từ nhịp Beta khoảng 20 chu kỳ mỗi giây xuống nhịp Alpha khoảng 8 chu kỳ mỗi giây. Nhịp Alpha là tình trạng sóng não của một người đang trầm tĩnh và minh mẫn. Điều nầy có nghĩa là tự thân tư thế kiết già đã có công năng làm êm dịu thần kinh chưa kể đến những cố gắng khác của việc ngồi thiền.

Kết quả trên cũng phù hợp với những lý luận của y học cổ truyền khi biết rằng ở thế kiết già, xương mác ở cẳng chân trái đã tạo một sức ép khá mạnh lên đúng vị trí huyệt Tam âm giao ở chân phải (huyệt Tam âm giao ở chỗ lõm bờ sau xương chày, trên mắt cá chân trong khoảng 6cm). Như vậy, trong suốt thời gian ngồi kiết già, huyệt Tam âm giao sẽ được kích thích liên tục. Tam âm giao là huyệt giao hội của 3 đường kinh âm: Tỳ, Can và Thận nên tác động kích thích này sẽ có tác dụng “thông khí trệ”, “sơ tiết vùng hạ tiêu” và điều chỉnh những rối loạn nếu có ở những kinh và tạng có liên quan, đặc biệt là tác dụng “Dưỡng âm kiện Tỳ” và “Sơ Can ích Thận” mà các thầy thuốc châm cứu đều biết khi tác động vào huyệt này. Những người có dấu hiệu căng thẳng thần kinh, những bệnh nhân “Âm hư hỏa vượng” hay gặp các cơn bốc hỏa về chiều và những phụ nữ đang ở tuổi mãn kinh sẽ dễ dàng cảm nhận được hiệu quả khi ngồi vào thế kiết già.

3. Giảm các kích thích giác quan

Một trong những yếu tố quan trọng để dễ nhập tĩnh là không bị các kích thích bên ngoài quấy nhiễu. Người xưa gọi là “bế ngũ quan”. Trên thực tế, những quan sát qua điện não đồ cho thấy chỉ cần nhắm mắt để loại bỏ thị giác là đã giảm được 50% các kích thích từ bên ngoài. Do đó, nên nhắm mắt lúc ngồi thiền. Khi nhắm mắt chỉ cần khép hờ để bảo đảm không có sự căng cơ ở vùng mặt.

4. Giãn mềm cơ bắp

Ngày nay, khoa học đã biết rất rõ tác động qua lại giữa 2 yếu tố thần kinh và cơ. Khi thần kinh căng thẳng, trương lực cơ bắp cũng gia tăng. Ngược lại, nếu điều hòa trương lực cơ bắp ở mức thư giãn thì thần kinh cũng sẽ được ổn định.

Chúng ta dễ dàng nhận thấy điều này khi quan sát một người đang giận dữ. Khi tức giận, gân cổ nổi lên, cơ bắp căng cứng, bàn tay nắm chặt…; đó là lúc thần kinh quá căng thẳng. Trái lại, hãy nhìn một người đang ngồi ngủ gật trên xe. Lúc người này thiếp đi là lúc thần kinh ở mức thư giãn, tâm không còn ghi nhận ý niệm gì cụ thể và cơ bắp cũng giãn mềm nên đầu dễ dàng ngoẹo sang một bên. Vì vậy, trong quá trình hành thiền, việc chủ động giãn mềm cơ bắp sẽ thúc đẩy nhanh quá trình thư giãn, nhập tĩnh.

Trên thực tế, chỉ cần quan tâm giãn mềm cơ mặt và cơ bàn tay là đủ. Điều này căn cứ vào hai quy luật: Thứ nhất, mặt và hai bàn tay là những vùng phản chiếu có các điểm tương ứng với toàn bộ cơ thể, do đó nếu thư giãn được vùng mặt hay hai bàn tay sẽ thư giãn được toàn thân. Thứ hai, theo học thuyết Paplop, khi tập trung gây ức chế thần kinh một vùng hoặc một điểm ở vỏ não (qua hiệu ứng thư giãn) thì sự ức chế này sẽ lan tỏa gây ức chế toàn bộ vỏ não.

5. Tập trung tâm ý

Đây là giai đoạn chính của buổi hành thiền. Như đã nói ở phần trên, thiền chính là sự tập trung tư tưởng vào một điểm hoặc một đề mục duy nhất để dần dần đạt đến tình trạng trống rỗng, không còn vướng mắc vào bất cứ một ý niệm nào. Để thư giãn thần kinh hoặc để chữa bệnh, chỉ cần duy trì tình trạng tập trung vào điểm hoặc vào đề mục tập trung trong một thời gian nhất định là đủ. Điều quan trọng là nên tập đều đặn hàng ngày, mỗi ngày một hoặc hai lần. Lúc đầu, ngồi khoảng 15 phút mỗi lần, dần dần tăng lên. Sau một thời gian, khi não bộ đã ghi nhận thói quen thiền thì việc ngồi vào tư thế, nhắm mắt, việc đầu lưỡi chạm nhẹ nướu răng trên hoặc ám thị giãn mềm cơ bắp sẽ hình thành nên những phản xạ có điều kiện để đưa người tập vào trạng thái thiền định.

Về điểm để tập trung tư tưởng, một vị trí ở vùng bụng dưới mà nhiều trường phái thường chọn làm điểm tập trung khi ngồi thiền là huyệt Đan điền, cách dưới rốn khoảng 3cm. Nên tập trung vào điểm này vì nhiều lẽ.

Theo y học cổ truyền, “thần đâu khí đó”. Do đó, khi tập trung vào một điểm ở vùng dưới cơ thể thì khí và huyết sẽ lưu chuyển về phía dưới, làm nhẹ áp lực ở vùng đầu, dễ dẫn đến nhập tĩnh.

Đan điền còn gọi là Khí hải hay Khí huyệt, ngụ ý là nơi “luyện thuốc”, là “bể chứa khí”. Đan điền là một huyệt quan trọng trong việc luyện dưỡng sinh của các đạo sĩ, các nhà khí công. Có nhiều trường phái khác nhau và việc tu luyện rất phức tạp. Tuy nhiên, các công phu của đạo gia nói chung và việc phát sinh nội khí để chửa bệnh nói riêng đều dựa vào bí quyết “hồi quang nội thị” hoặc “ngưng thần nhập khí huyệt”. Tâm không duyên ra ngoài, hướng đôi mắt vào trong gọi là hồi quang, tập trung thần vào bên trong cơ thể gọi là nội thị. Ngưng thần nhập khí huyệt chính là tập trung tâm ý tại Đan điền để phát sinh nội khí. Lâu dần chân khí được sung mãn sẽ khai thông các kinh lạc (đường khí huyết vận hành trong cơ thể, đường chính của nó gọi là kinh, nhánh của nó gọi là lạc) bế tắt hoặc bồi bổ cho ngủ tạng để tăng cường sức khoẻ.

Một số người tâm dễ xao động có thể cần một phương pháp kiểm soát tâm chặt chẽ hơn. Trường hợp này, nên kết hợp quan sát hơi thở với việc tập trung tại Đan điền bằng cách quan sát sự phồng lên và xẹp xuống tại bụng dưới. Lúc hít vào bụng dưới hơi phồng lên, lúc thở ra bụng dưới hơi xẹp xuống. Chỉ cần thở bình thường. Không cần quan tâm đến thở sâu hay thở cạn, đều hay không đều. Điều quan trọng ở đây là tập trung quan sát để biết rõ ta đang hít vào hay đang thở ra thông qua chuyển động phồng lên hay xẹp xuống ở bụng dưới. Sở dĩ chọn quan sát hơi thở ở bụng dưới mà không phải ở đầu mũi hoặc ở ngực là nhằm tạo quán tính thở sâu kết hợp với việc phát sinh nội khí ở Đan điền như đã dẫn ở phần trên.

Thỉnh thoảng, sẽ có những lúc tâm bị phân tán, các tạp niệm xen vào. Điều này là bình thường. Chỉ cần khi nhớ ra hãy tập trung trở lại Đan điền hoặc tiếp tục quan sát hơi thở vào ra là đủ. Lâu dần, những tạp niệm sẽ bớt đi, thời gian tập trung sẽ dài hơn, hơi thở sẽ đều, chậm và nhẹ hơn, cho đến lúc không còn ý niệm và quên luôn cả hơi thở. Nếu thường xuyên đạt đến tình trạng này, có nghĩa người tập đã tiến được một bước rất dài. Không chỉ là không bệnh tật mà còn là sự tự tin, cảm thông và hoà hợp để dần dần đạt đến điều mà người xưa gọi là thiên nhân hợp nhất.

6. Xả thiền

Sau khi ngồi thiền, trước khi đứng dậy cần làm một số động tác để cơ thể hết tê mỏi và khí huyết lưu thông bình thường. Từ từ buông thõng hai chân, xoay người qua lại nhiều lần, xoay ở vùng hông và vùng cổ. Dùng hai tay vuốt nhẹ hai bên sóng mũi từ đầu mũi xuống chót cằm, vuốt ấm vành tai. Xoa hai lòng bàn tay vào nhau cho ấm rồi áp vào mắt. Dùng hai bàn tay xoa bóp dọc theo hai chân, từ đùi dài xuống bàn chân. Xoa ấm hai lòng bàn chân.

Việc xả thiền tùy thuộc vào mỗi buổi thiền. Nếu chỉ thiền khoảng 15 phút hoặc khi có công việc cần đứng lên gấp thì chỉ cần co duỗi hai chân và xoay người, hoặc lắc cổ qua lại nhiều lần là đủ.

NGỒI THIỀN CÓ GÂY NGUY HIỂM GÌ KHÔNG?

Câu trả lời sẽ tùy thuộc vào phương pháp và động cơ của việc ngồi thiền. Một số phương pháp thiền có phối hợp với vận khí hoặc có sự hỗ trợ khai mở một số trung tâm lực trong cơ thể nhằm thúc đẩy nhanh quá trình sinh khí và gia tăng nội lực. Các phương pháp này có thể gây những nguy hiểm đi kèm nếu người tập thiếu những kiến thức về khí công, về y học truyền thống hoặc không có đạo sư hướng dẫn để vận dụng và kiểm soát kịp thời nguồn năng lực mới phát sinh.

Mặt khác, nếu ngồi thiền để đạt đến sự tĩnh lặng trong tâm trí, để thư giãn thần kinh và tăng cường sức khỏe, không vận khí, không bám víu vào bất cứ ảo giác, âm thanh hoặc hình ảnh nào thì không có gì nguy hiểm. NTND

(Lương y VÕ HÀ – Ykhoa.net)

Thế nên vẻ đẹp của lũa có một không hai!

Tất nhiên, qua bàn tay con người, nó càng trở nên những tác phẩm nghệ thuật điêu khắc độc đáo hay đồ trang trí nội thất thú vị, đậm chất stylish rustic, phù hợp phong cách sống nghỉ dưỡng.

Chính vì vậy nghệ thuật gỗ lũa là một thú tiêu khiển được nhiều người yêu thích. Dưới đây là vài ý tưởng đơn giản giúp bạn có thể trang trí nội thất nhà mình bằng cách sử dụng loại gỗ đặc biệt này.

Chậu cây 

Đây là một cách trang trí đưa thiên nhiên thực sự vào nhà. Bạn cần một mảnh gỗ lũa, chân đế sắt, một số cây xanh loại không cần đất và một chút năng khiếu cắm hoa nghệ thuật của bạn. Trước tiên, bạn nên làm sạch gỗ và sau đó khoan lỗ, rồi dùng keo kết nó vào chân đế. Các cây xanh cần được đặt trong nước hai lần một tuần, hoặc đôi khi được xịt nước.

Móc áo

Đây là một vật dụng quen thuộc sẽ trở nên độc đáo nếu được làm từ lũa. Bạn chỉ cần một số cành gỗ lũa, dây, kìm, cưa, khoan và keo để làm sản phẩm này.

Chân đèn

Một số mặt món đồ phức tạp hơn cũng có thể được làm bằng gỗ lũa. Bạn sẽ cần phải kiên nhẫn chọn lựa dáng lũa thích hợp và sáng tạo. Ví dụ như chiếc đèn đầy ngẫu hứng này.

Vòng hoa

Một ý tưởng tuyệt vời khác để trang trí  là vòng hoa. Bạn có thể thực hiện khi bạn có một bó mảnh lũa nhỏ. Bạn chỉ cần dùng keo kết các mảnh lũa thành một vòng tròn, tạo dáng phần đáy giỏ hoa. Vòng hoa sẽ làm duyên cho cửa ra vào hoặc cho các bức tường.

Chân nến

Rất dễ tìm thấy món hàng này trong các cửa hàng trang trí nội thất. Nhưng nếu muốn một cái gì đó khác biệt  và độc nhất, bạn có thể trang trí cho riêng mình bằng cách sử dụng một mảnh gỗ lũa. Bạn sẽ cần một đoạn dài của lũa, nến, một mũi khoan… Đánh dấu những nơi mà bạn muốn khoan lỗ và đặt nến vào chúng.

Bộ bàn ghế

Rất thiết thực cho bất kỳ nhà nào đó là bộ bàn ghế. Sự khéo léo khi kết hợp giữa vật liệu hiện đại với gỗ lũa tăng sự tương phản thú vị, đem lại không khí mộc mạc nhưng sang trọng của phong cách sống thư giãn.

Móc treo khóa

Một sản phẩm nhỏ nhưng rất hữu ích cho sảnh đón đó là móc treo các chìa khóa. Bạn có thể sử dụng lũa hoặc một nhánh cây có dáng phù hợp.

Giá treo trang sức

Đây là một trang trí đặc biệt duyên dáng bởi vì sự tương phản giữa những mảnh gỗ lũa mộc mạc và những món trang sức tinh tế.

Gương

Gương là một trong số các đồ trang trí phổ biến nhất, bạn có thể làm nó trở nên cá tính bằng cách sử dụng các mảnh lũa. Sử dụng keo nóng để định vị các mảnh gỗ với nhau. Hãy chắc chắn rằng gương được bảo vệ khỏi bị dính keo, rồi chờ khô và chiêm ngưỡng sự sáng tạo của bạn. NTND

Theo đà đó, một xu hướng mới trong xây dựng nhà ở – Nội thất nghỉ dưỡng – đã được khai sinh. Không chỉ ứng dụng các thành tựu của ngành dịch vụ nghỉ dưỡng vào nhà ở, mà nó còn là cách thư giãn có chọn lọc của những gia chủ thời thượng và thực chất đã có trên thế giới từ lâu với những đặc điểm sau.

Nhấn mạnh vào trải nghiệm khác biệt

Chức năng che nắng mưa đơn thuần của một ngôi nhà phố không còn là điều để các gia chủ bận tâm nữa. Mức độ thoả mãn sự tiện nghi vật chất cụ thể  trong nhà đã giảm, thay vào đó là nhu cầu tìm kiếm và  trải nghiệm sự  khác biệt hay còn gọi là những trải nghiệm mang giá trị tinh thần, đề cao sự tinh tế đồng thời cảm nhận được sự “thư giãn và sành điệu” như ở những resort sang trọng.

Trải nghiệm đó được bắt đầu bằng mặt nước trong vắt, hàng cây xanh um mời mọc,  không gian mát mẻ tràn ngập gió và hoa nắng ở sân trong; đồ nội thất làm từ vật liệu tự nhiên mộc mạc có dáng dấp cổ truyền và  thời thượng, mỗi góc sinh hoạt có tính riêng tư cao; nhạc chill-out rỉ rả âm ỉ khắp các  phòng cả ngày; những món ăn  tươi sạch không chứa phẩm độc hại ; những thú tiêu khiển được sắp đặt vừa đủ để tiếng cười vui đoàn tụ của mọi người trong gia đình luôn âm vang.

Bên cạnh xu hướng đưa thiên nhiên vào nhà, với mong chờ những trải nghiệm tinh thần  ngay trong cuộc sống, các gia chủ ước muốn ứng dụng những tinh hoa của Phong thuỷ cổ truyền vào nội thất cho trường hợp riêng của chính họ, nhằm cân bằng năng lượng tích cực trong nhà và đem lại sức khoẻ, may mắn, hạnh phúc và thịnh vượng.

Ngoài ra, việc bão hoà với rất nhiều những đồ vật và ngôi nhà na ná giống nhau, cộng với mối quan tâm đến những trải nghiệm tinh thần, giờ đây các chủ nhà đã tham gia vào việc xây mới hoặc cải tạo chính nhà họ hoặc thậm chí tự làm các món đồ nội thất ( bạn có thể đã biết khái niệm “Do it yourself ” đến từ đồ gỗ IKEA). Cùng với kiến trúc sư, chủ nhà tham gia tương tác vào quá trình xây dựng nhà họ,  hình thành  trải nghiệm của riêng họ về không gian sống và hoàn thiện chúng theo thời gian và góp phần kiến tạo không gian sống của mình  trở nên  cá tính hơn, liên quan đến tính cách, sở thích, hay lĩnh vực kinh doanh thành công của bản thân…điều này không chỉ nâng cao giá trị của ngôi nhà mà còn mang ý nghĩa tinh thần độc đáo.

Mang đậm dấu ấn cá nhân

Có thể nói, đã đến lúc những đồ nhựa được sản xuất hàng loạt  phải nói lời chia tay khỏi tổ ấm của bạn, nếu chúng không có chút gì đại diện cho cá tính của người sử dụng.

Những sản phẩm sao chép đại trà đang quá tải và làm chúng ta cảm thấy bội thực. Các thiết kế cá biệt, độc đáo và mang đậm dấu ấn cá nhân đang dần thay thế những xu hướng cũ trong thiết kế nội thất.

Xu hướng này trên thế giới được ảnh hưởng bởi loại hình khách sạn boutique (quy mô nhỏ nhưng có thiết kế độc đáo, thậm chí sắp đặt theo yêu cầu của khách ở) ra đời vào những năm 1980. Một trong số các khách sạn boutique  đầu tiên trên thế giới đã mở cửa cho công chúng vào năm 1981 là khách sạn Blakes ở South Kensington, London (được thiết kế bởi stylist nổi tiếng  Hempel Anouska). Sau đó là sự ra đời cũng rất thành công của khách sạn Morgans ở Murray Hill, thành phố New York vào năm 1984 do nhà tạo mẫu người Pháp Andrée Putnam thiết kế.

Giản dị, thanh lịch, và thực tế

Nhờ việc tiếp cận nguồn thông tin khổng lồ từ internet, chúng ta trở nên sành sỏi hơn trong việc xác định giá trị thực của các món hàng hay dịch vụ.

Thay vì chấp nhận mua với bất kỳ giá nào  những món đồ nội thất xa xỉ chỉ để  “ khoa trương” với những người cùng đẳng cấp, bây giờ, giá trị thực của sản phẩm đang và sẽ được đề cao trong tiêu chí lựa chọn. Điều này dẫn đến xu hướng mới: chú trọng chất lượng thay vì số lượng và “sự hào nhoáng”. Kỳ thực, nó cũng phù hợp với quan điểm “ăn chắc mặc bền” của người Việt từ xưa.

Mặt khác, cuộc sống trở nên thay đổi chóng mặt, và với tâm lý ham thích cái mới, con người dần hướng đến những điều giản dị nhằm cân bằng tâm hồn. Nội thất giờ đây trở nên đơn giản, thanh tao hơn.

Ví dụ, với những tủ chứa âm tường mộc mạc vừa tiết kiệm diện tích vừa giảm bớt sự phân tâm, giúp người ta chú ý hơn đến sự thay đổi thú vị không ngừng của cảnh quan tự nhiên bên ngoài.

Mang tính cộng đồng cao

Là những người văn minh, có tri thức, các gia chủ hiện đại không thể không quan tâm đến vấn đề môi sinh. Một mặt họ tìm kiếm những sản phẩm làm từ vật liệu tự nhiên, an toàn cho sức khoẻ cá nhân và gia đình, một mặt họ không quên xu hướng bảo vệ môi trường.

Trên thực tế, họ đã sẳn sàng từ chối sử dụng  những đồ gỗ không có chứng nhận của TFT (Tropical Forest Trust) –  một tổ chức phi lợi nhuận quốc tế tìm cách giải quyết vấn đề của nạn phá rừng; hay những đồ nhựa bị nghi ngờ gây ô nhiễm môi trường.

Quả thật xu hướng Nội thất nghỉ dưỡng do chính các gia chủ  hình thành nên và chịu ảnh hưởng bởi tình hình phát triển kinh tế – xã hội, những phát minh công nghệ hiện đại của thế giới nói chung và Việt nam nói riêng. Việc đi ngược lại xu hướng này của các nhà sản xuất và cung cấp dịch vụ xây dựng  hay nội thất chỉ làm họ thêm tổn thất mà thôi.