– Nhức đầu, tăng các kích thích gây khó chịu ở mắt, mũi, họng.

– Khó thở, có cảm giác ngộp thở.

– Chóng mặt, buồn nôn.

– Nghẹt mũi.

– Mệt mỏi và ngủ gật.

– Khó tập trung, dễ bị kích động, cáu gắt.

– Khô da, ngứa và nổi ban ở da.

Nếu câu trả lời có nhiều hơn phân nửa thì bạn đã mắc phải hội chứng nhà kín hoặc hội chứng cao ốc (SBS – Sick Building Syndrome). Hội chứng này xảy ra khi chất lượng không khí trong một tòa nhà cao tầng gây hại cho sức khỏe của người sinh hoạt trong đó.

“Những triệu chứng trên rất giống với bệnh cảm cúm thông thường. Tuy nhiên, ở hội chứng cao ốc, các biểu hiện bệnh đều giảm hẳn hoặc biến mất khi ta ra khỏi tòa nhà.”

Nguyên nhân

Do không khí cũ được máy điều hòa luân chuyển nhiều lần trong một căn phòng khép kín, dẫn đến ô nhiễm và chứa nhiều yếu tố gây bệnh:

– Các chất độc hại từ khói thuốc lá, keo sơn tường, thảm sàn, máy photocopy, máy fax, gỗ chế biến, thuốc sát trùng, hóa chất xịt thơm… Đó là khí CO2, radon, ozone, formaldehyde, benzene, xylene và các chất hữu cơ bay hơi (VOC). Nhiều nghiên cứu cho thấy, nồng độ VOC cao trong không khí chắc chắn sẽ gây các bệnh hô hấp. Ở nồng độ thấp, nó có thể làm bạn khó chịu.

– Hóa chất độc từ khói xe có thể lọt vào hệ thống thông khí và đi vào phòng (nhất là các cao ốc có bãi đậu xe tầng hầm).

– Các yếu tố sinh học như phấn hoa, vi khuẩn, virus và nấm mốc. Chúng phát triển mạnh ở các vũng nước đọng trong ống thông khí, trần nhà, thảm trải… và gây sốt, ho tức ngực, đau cơ khớp, dị ứng, sổ mũi, viêm xoang.

Lịch sử

Hội chứng cao ốc được nhắc đến từ thập niên 70 của thế kỷ 20, khi cuộc khủng hoảng về giá dầu hỏa khiến người ta phải xây dựng các tòa nhà khép kín nhằm tiết kiệm năng lượng. Không khí trong các cao ốc này được tái sử dụng nhiều lần qua hệ thống điều hòa.

Năm 1976, trong buổi tiệc tại khách sạn Bellevue Stratford (Philadelphia, Mỹ), 29 người bị tử vong do viêm phổi. Họ đã hít phải vi khuẩn Legionella pneumophila trong hệ thống thông khí của khách sạn.

Ngày nay, càng có nhiều người sinh hoạt trong các căn phòng thông khí kín nên hội chứng cao ốc càng phát triển rất mạnh.

Cơ quan Bảo vệ Môi trường Liên bang Mỹ khẳng định: “không khí trong phần lớn các cao ốc bị ô nhiễm gấp 100 lần so với bên ngoài trời”. Có khoảng 70 triệu người Mỹ sống trong môi trường kín đến 90% quỹ thời gian. Họ làm việc trong các văn phòng cao ốc, lái ôtô buồng kín, rồi về nhà riêng với phòng ngủ sử dụng máy điều hòa không khí.

Tổ chức Y tế Thế giới cho biết, có đến 30% kiến trúc cao ốc trên thế giới được xếp vào loại “bệnh hoạn” với chất lượng không khí kém.

Biện pháp ngăn ngừa

– Thường xuyên vệ sinh sạch sẽ các phòng. Lau rửa trần và tường cả nhà ít nhất 1 lần/năm.

– Thiết kế hệ thống thông khí nội thất sao cho có sự trao đổi tối đa với khí tươi ngoài trời. Miệng ống lấy khí tươi cần bố trí xa các bãi đậu xe. Giữ cho các bộ lọc khí thật khô sạch (độ ẩm phải được bảo đảm trong khoảng 30-60%).

– Tránh tối đa các thiết bị thải ra formaldehyde hoặc VOC. Bố trí các máy móc photocopy, in laser, fax… ở nơi thoáng khí theo đúng chỉ dẫn của hãng sản xuất. Lau sạch bụi ở toàn bộ các máy vi tính 6 tháng/lần.

– Sử dụng các biện pháp xanh lọc khí trong nhà.

– Tránh tiếp xúc với tường mới sơn bởi một số loại sơn có chứa chì độc. NTND

Nguồn: 

BS Cao Khoát, Khắc Cường, 

Sức Khỏe & Đời Sống

Gần đây, tài liệu khoa học về các tác động của thông gió lên sức khỏe, sự thoải mái, và năng suất ở môi trường trong nhà phi công nghiệp (văn phòng, trường học, nhà ở,…) đã được xem xét bởi EUROVEN, một nhóm các nhà khoa học châu Âu, với chuyên môn khác nhau từ y học, dịch tễ học, độc tính học, đến kỹ thuật. Nhóm đã xem xét 105 bài báo đăng trong tạp chí khoa học và đánh giá 30 kết luận về thông gió ảnh hưởng đến sức khỏe, và 14 thông tin cơ bản có liên quan về vấn đề này…

(Tòa nhà Hawaii Preparatory Academy Energy Laboratory, bởi Flansburgh Architects)

Dựa trên các dữ liệu đó, nhóm đã thống nhất rằng thông gió liên quan chặt chẽ với sự thoải mái (khả năng cảm nhận không khí trong lành) và sức khỏe [các triệu chứng SBS – Sick Building Syndrome – bao gồm viêm, nhiễm trùng, hen suyễn, dị ứng, ốm vặt…], và chỉ ra mối liên hệ giữa hệ thống thông gió và năng suất làm việc ( ở văn phòng).

Nhóm nghiên cứu kết luận rằng việc tăng tỷ lệ không khí ngoài trời vào nhà sẽ cải thiện khả năng cảm nhận chất lượng không khí của sức khỏe.  Nếu khí trời cung cấp dưới mức 25 l/s (lít /giây) cho mỗi người, thì làm tăng nguy cơ các triệu chứng SBS, tăng chứng mệt mỏi, và làm giảm năng suất làm việc. Nếu tỷ lệ thông gió trên 0,5 h-1 (độ thay đổi không khí mỗi giờ) trong nhà làm giảm sự phá hoại của bọ ve trong bụi nhà ở.

Đặc biệt, họ cũng kết luận thêm rằng hệ thống điều hòa không khí trong các tòa nhà có nguy cơ gia tăng các triệu chứng SBS so với các tòa nhà thông gió tự nhiên; đồng thời việc thiết kế, lắp đặt, cũng như bảo trì không đúng cách hệ thống điều hòa không khí sẽ góp phần tăng các chứng bệnh đó.

Vậy hãy tự mình (hoặc với sự hổ trợ của các KTS) xem lại nơi bạn nghỉ ngơi lẫn nơi làm việc có thực sự được thông gió hợp lý. Bởi lẽ, bầu không khí trong lành sẽ giúp bạn khỏe mạnh, và minh mẫn hơn, đồng nghĩa với việc giúp bạn dễ dàng ra những quyết định sáng suốt và thành công hơn.  NTND